Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye ateşlemeden girişmek doğru olur, çünkü çubuğun ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü verir özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Burada alüminyum tüplü kutu gibi tüple korunan bir kutu ve romeo julieta no. 2 tekli benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Soğuk çekişte damakta beliren koku ne kadar net ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır hem de bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu hemen kaydetmek iyi olur, zira bellek kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak yanılmayı önler çünkü gürültülü yerlerde ince kokular çabucak gözden kaybolur. Yoğunluk kendi başına kalite göstergesi değildir; sadece gücü gösterir. Bu yüzden ilk tadımda acele etmemek ve kriterleri baştan netleştirmek işin temeli olur. Kriter belli olunca her puro aynı terazide tartılır ve notlar birbiriyle tutarlı olur. Tadım esnasında telefon uzakta durursa dikkat güçlenir.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir çubuğun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden yoğunluğu tek seferde ölçmek yanıltıcıdır üstelik erken acele edip sonuç çıkarmak kolay görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde tat genellikle hafif ve net gelir elbette bu düzen her çubukta birebir geçerli olmayabilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım kısa sürer zira gerçek karakter çoğu zaman bu kısımda gizlidir. Orta bölümde aroma gücü çoğu zaman zirveye yaklaşır ama notalar belirginleşir ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim yarım kalır. Kısa kalın çaplı vitola gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş gelir nitekim bu yüzden sakin gitmek fayda getirir. Sonlara doğru sıcaklık arttığından sertçe notalar öne çıkabilir nitekim ısınan tütün asıl tadını yalnızca ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir not vermek daha adil değerlendirme verir. Bölümlerin sınırı çoğu zaman keskin olmaz, bu yüzden yaklaşık olarak üçe ayırmak yeterlidir. Geçişleri fark etmek adına çekiş aralığını sabit tutmak gerekir. Art arda çekmek sıcaklığı artırır hem de aromayı çarpıtır.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Aroma gücünü puanlamak kişisel yorumu daha net kılar mutlaka sabit aydınlatma ve sakin bir köşe seçilmelidir. Bir ile beş arası giden bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu da değerlendirmeleri kişiden kişiye daha tutarlı kılar. 1 hafif notayı, beş de damakta baskın duran yoğun aromayı gösterir bu sayede dikkat dağılmaz ve yorum doğruluğu yükselir. Petit julietas tadım notları benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt puanlarda kalır hem de sonradan okunduğunda neyi kastettiğiniz kolayca anlaşılır. Petit julietas 25'lik neye benzer gibi aynı boydaki bir kutu de tatlı notaları yüzünden benzer bir puan alabilir yoksa aynı ürün iki farklı puan çıkarabilir. Puanı vermeden önce en az üç nefes yapmak şarttır öte yandan yarım notlar vermek gereksiz bir yük yaratır. Skalayı her seferinde değiştirmemek kıyaslamayı güvenilir yapar. Skalanın orta noktası genellikle tercih edilen değerdir, çünkü ılımlı çubuklar çoğunluğu kapsar. Uçlardaki notlar gerçekten belirgin durumlarda verilmelidir. Böylece not defteri ayırt edici olur.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çap, dumanın sıcaklığını hem de yoğunluğunu belirgin biçimde değiştirir bu yüzden yanış çizgisinin düzgün gitmesini da gözlemek gerekir. İnce bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla keskin notalar erken öne çıkar nitekim dar çaplılarda sıcaklık birikimi belirgin biçimde çabuktur. Tadımda petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz yanma hızı ise tadı doğrudan etkileyen bir unsurdur. Kalın gövdelerde duman daha serin gelir ama notalar daha geç açılır hem de bu çabukluk tadın okunma süresini kısaltır. Regalias de londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı iyi örnekler kül oluşumu düzensizse yorum kısmına yazılmalıdır. Yavaş yanış aromayı daha ayrıntılı kılar fakat gücünü azaltmaz aksine geniş gövdede ısı daha geniş bir alana dağılır. Bu yüzden kalınlığı kayıtlara eklemek unutulmamalı. Değişik kalınlıklarda iki çubuğu aynı günde denerken ilk olarak dar çaplıyı ardından kalını içmek iyi olur. Bu şekilde yoğun aroma ince olanın izlenimini gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme süresi en az otuz dakika tutulmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki yoldan algılanır: damaktaki his ve burun boşluğunun duyduğu aroma hâlbuki bu iki kanal karşılıklı besler fakat eş anlamlı değildir. Yoğunluğu dikkatle yorumlamak için bu iki kanalı ayrı ayrı yazmak gerekir bu fark başta küçük görünse de sonuçları epey değiştirir. Nefesi ağızdan bırakırken burundan yavaşça çıkarmak burun geçişi denemesidir mesela hafif bir nefes aromayı daha geniş gösterir. Robusto formunda puro benzeri kremsi bir robusto bu denemede aroma tarafını belirgin verir üstelik burun tıkalıyken denenen tadımlar güvenilir olmaz. Short sports yoğunluğu nasıl benzeri ince bir çubuk de fındıksı tonu daha hızlı geçirir hızlı bir nefes de narin tonları örter. Güç dilde düşük fakat burunda yüksek olabilir aynı şekilde çok sıcak bir öğünden hemen sonra duyarlılık körelir. Bu iki izlenimi karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan tadımcılar için önce burundan algılanan ipuçlarına bakmak daha kolaydır. Zamanla damak kısmı da detay vermeye başlar. Farklı aromaları isimlendirmeyi denemek algıyı keskinleştirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Ağız doyduğunda aroma gücü olduğundan zayıf algılanır ayrıca öğün arasında tadım yapacaksanız bu ayrıntı daha da değer kazanır. Bu yüzden her denemeden önce oda sıcaklığında bir yudum su almak iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem aroma gücünün gerçek yüzünü okunmasını sağlar. Wide churchills neye benzer gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda yeterlidir çünkü yorgun bir ağız en güçlü notayı bile silik gösterir. Sade kahve kavrulmuş tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise notaları bastırır üstelik buzlu sıvılar dili duyarsızlaştırır ve aroma hissini azaltır. Puritos serisi nasıl içilir benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün notası suyla daha temiz görünür o nedenle hazırlık aşaması ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her tadımda sabit tutmak kıyası korur gerçekten yoğun şekerli içecekten hemen sonra keskin notalar olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra değerlendirme yapmak önerilmez. Kahve ve su haricinde çay da kullanılabilir; önemli olan seçimin sade olmasıdır. Ağız temizlendikten ardından iki üç dakika ara vermek faydalıdır. Aceleyle girişilen değerlendirme sıklıkla eksik kalır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Küçük çubuk ölçüsünde içim kısa olduğundan yoğunluk dalgalanması daha dar bir aralıkta yaşanır üstelik ilk izlenim bu ölçülerde hızla silinebilir. Bu yüzden ilk çekişler ve bitiş arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne oranla daha dikkatli izlenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır ve aroma gücünü gözlemeyi kolaylaştırır zira her nefesin ağırlığı daha fazladır. 20 mini sigarillo gibi mini ölçü de sedir tonunu çabucak gösterip biter çünkü geçiş uzun süre değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki adet denemek tek denemeden daha güvenilir izlenim verir bu sebeple sakin ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Teneke kutu kokusu yakmadan önceki ilk izlenimi belirler bu nedenle yazmayı çubuk yanarken değil de hemen bitince yapmak daha rahattır. Bu izlenimi ayrı kaydetmek iyidir. Ölçü kısaldıkça tat katmanı azalır, ama yoğunluk hissi korunabilir. Bu nedenle sigarillo notlarını büyük boy notlarıyla birebir kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı sayfa kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir tadım yoğunluk hakkında güvenilir bir fikir vermez demek ki her deneme önceki denemenin üzerine inşa edilir. Ruh hali, oda kokusu ile saat algıyı etkiler bu alışkanlık birkaç denemeden ardından gözle görülür katkı sağlar. Dolayısıyla küçük bir tadım defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer notalar her seferinde yeniden keşfedilir. 20 aniversario tadım notları benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde kakao notası değişiyor mu görülür üstelik aynı çubuğa dönüp göz atmak gelişimi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu da boşa emeğe neden olur. Saat, çubuk ismi ve not tabloya yazılmalı nitekim ilk notlar sonradan okunduğunda ilginç sapmalar barındırır. Notlar arasında iki puandan fazla fark varsa şartlar yeniden düşünülmelidir. Zamanla kendi ölçeğiniz oturur. Kayıtta kısa ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Mesela orta bölüm belirgin sedir tonu şeklinde bir not tatmin edici olur. Sonradan bakıldığında net kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, içimin damaktaki dokusunu anlatır; aroma gücü ise tatların şiddetidir çünkü bu iki ölçüt aynı yönde ilerleme göstermek zorunda olmaz. Bu iki kavram çoğu zaman birbirinin yerine anılır, hâlbuki bağımsız ölçülür bu iki kavramı ayrı düşünmek sonuçta daha dürüst bir değerlendirme ortaya çıkarır. El principe aroma profili benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir notasını belirgin verebilir mesela ağır bir içim sönük bir aromayla gelebilir. La cabaña aroma profili gibi dengeli bir kutu ise orta gövdeyle badem tonunu güçlü taşır kaldı ki ağır bir içim aromasız da kalabilir. Demek ki yumuşak dumanlı bir puro yüksek aroma verebilir tersi durum de geçerlidir. Farkı görmek için iki ayrı not yazmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle güçlü yazmak yerine ayrı ayrı değerlendirmek önerilir. Dolgunluğa bakıp aroma gücünü tahmin etmek yanıltır. Birbirine yakın gövdeli iki çubuk arasında yoğunluk farkı aramak hassas bir iştir. Bu becerinin gelişmesi sabır ve tekrarlı kayıt almayı ister. Sonuçta en güvenilir kriter kendi damak zevkiniz olacaktır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Oda, yoğunluk algısını en az tütün kadar etkiler yani en iyi tadım şartları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir havada çubuk hızlı yanar böylece baharatlı notalar abartılır bu nedenle oda koşullarını de deftere eklemek akıllıca olur. Çok nemli ortamda de duman ağırlaşır hem de lezzet silikleşir ısı de tütünün yanma hızını değiştiren başka bir değişkendir. La prado aroma profili benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın koruduğu durumu dikkate almak yararlıdır yoksa farklı günlerde çıkan not farkı üründen sanılabilir. San cristobal magnífico puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa ayrım net görülür tadım günü seçerken bu etkeni hesaba katın. Havalandırma odadaki yabancı kokuları azaltır, yoğun koku ise koku duyusunu bozar oysa asıl etken sıklıkla ortamdaki hava ya da koku olur. Tadımı hep benzer koşullarda yapmak en güvenilir yöntemdir. Havasız bir ortamda duman birikirse ikinci çubuğun aroması yanlış okunabilir. Kapı aralığı bırakmak genellikle işe yarar. Hava akımı çok sertse kül düzeni bozulur.